Safa & Merve
Safa Tepesine Çıkış: Tavaf yapılıp namazı kılındıktan ve zemzem içildikten sonra sa'y alanına geçilir ve Safa tepesine çıkılır.
Yöneliş ve Selamlama (İstilâm): Safa tepesinde yüz Kâbe’ye doğru dönülür. Kâbe’ye doğru dönülerek eller (namaza durur gibi veya dua eder gibi) omuz hizasına kaldırılır, Kâbe selamlanır (detayı aşağıdadır) ve sa'y niyeti edilir:
"Allah'ım! Senin rızan için Safa ile Merve arasında umre sa'yini yapmak istiyorum. Bunu bana kolaylaştır ve benden kabul eyle."
Merve'ye Doğru Yürüyüş: Safa'dan Merve'ye doğru normal adımlarla yürünmeye başlanır. Bu esnada zikir, dua ve istiğfarla meşgul olunur.
Hervele (Yeşil Işıklar): Yürüyüş yolunda yeşil ışıklarla belirtilen bölgeye gelindiğinde, erkekler canlı ve hafif koşu süresince (hervele) yürürler. Kadınlar ise hızlanmadan normal yürüyüşlerine devam ederler. Yeşil ışıklı alan bitince erkekler de tekrar normal yürüyüş temposuna döner.
Merve Tepesi ve Şavtın Tamamlanması: Merve tepesine varıldığında 1. şavt (tur) tamamlanmış olur. Burada da yine Kâbe yönüne dönülerek eller açılır, tekbir, tahlil getirilip dua edilir.
Safa'ya Dönüş: Merve'den Safa'ya doğru yürünür. Yeşil ışıklarda yine hervele yapılır. Safa'ya varıldığında 2. şavt tamamlanır.
Bitiriş: Safa'dan Merve'ye 4 gidiş, Merve'den Safa'ya 3 geliş olmak üzere sa'y Merve tepesinde toplam 7 şavt ile son bulur.
2. Sa'yda Selamlama (İstilâm) Nasıl Yapılır?
Safa tepesine çıkıp Kâbe'ye yöneldiğinizde (ve her şavtın başında) ellerinizi omuz hizasına kadar kaldırıp Kâbe'ye doğru doğrultarak şu sözlerle selamlama yaparsınız:
Arapça:
بِسْمِ اللّٰهِ اَللّٰهُ اَكْبَرُ اَللّٰهُ اَكْبَرُ وَلِلّٰهِ الْحَمْدُ
Okunuşu:
"Bismillâhi Allâhu Ekber, Allâhu Ekber ve lillâhi'l-hamd."
Türkçe Anlamı:
"Allah'ın adıyla. Allah en büyüktür, Allah en büyüktür; hamd Allah'a mahsustur."
3. Sa'y Duaları
A) Safa Tepesine İlk Çıkışta Okunan Ayet
Safa tepesine sa'ye başlamak üzere yaklaşırken bu ayetin okunması sünnettir:
Arapça:
اِنَّ الصَّفَا وَالْمَرْوَةَ مِنْ شَعَائِرِ اللّٰهِ فَمنْ حَجَّ الْبَيْتَ اَوِ اعْتَمَرَ فَلَا جُنَاحَ عَلَيْهِ اَنْ يَطَّوَّفَ بِهِمَا وَمَنْ تَطَوَّعَ خَيْرًا فَاِنَّ اللّٰهَ شَاكِرٌ عَلِيمٌ
Okunuşu:
"İnne's-Safâ ve'l-Mervete min şeâirillâh. Femen haccel-beyte evi'temera felâ cunâha aleyhi en yettavvefe bihimâ. Ve men tetavvaa hayran feinnallâhe şâkirun alîm." (Bakara, 158)
Türkçe Anlamı:
"Şüphe yok ki Safa ile Merve, Allah'ın (dininin) nişanelerindendir. Kim Kâbe'yi hacceder veya umre yaparsa, bu ikisini de tavaf (ve sa'y) etmesinde bir günah yoktur. Kim gönülden bir hayır yaparsa, şüphesiz Allah şükrün karşılığını verendir, hakkıyla bilendir."
B) Tepelerde (Safa ve Merve) Yapılan Zikir ve Dua
Selamlamanın hemen ardından tepelerin üzerindeyken eller açılarak şu zikir okunur ve arkasından şahsi dualar edilir:
Arapça:
لَا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ الْمُلْكُ وَلَهُ الْحَمْدُ يُحْيِي وَيُمِيتُ وَهُوَ عَلٰى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ. لَا اِلٰهَ اِلَّا اللّٰهُ وَحْدَهُ، اَنْجَزَ وَعْدَهُ، وَنَصَرَ عَبْدَهُ، وَهَزَمَ الْاَحْزَابَ وَحْدَهُ.
Okunuşu:
"Lâ ilâhe illallâhu vahdehû lâ şerîke leh, lehu'l-mülkü ve lehu'l-hamdü yuhyî ve yumît ve hüve alâ külli şey'in kadîr. Lâ ilâhe illallâhu vahdeh, enceze va'deh, ve nesara abdeh, ve hezemel-ahzâbe vahdeh."
Türkçe Anlamı:
"Allah'tan başka hiçbir ilah yoktur; O tektir, ortağı yoktur. Mülk O'nundur, hamd O'na mahsustur. O hayat verir ve öldürür. O her şeye kadirdir. Tek olan Allah'tan başka ilah yoktur. O, vaadini yerine getirdi, kuluna yardım etti ve (Mekke'nin fethinde düşman olan) toplulukları tek başına bozguna uğrattı."
C) Yeşil Işıklar Arasında (Hervele Yaparken) Okunan Dua
Erkekler hafif koşu yaparken, kadınlar ise normal yürüyüşle bu alanı geçerken şu duayı okurlar:
Arapça:
رَبِّ اغْفِرْ وَارْحَمْ وَاَنْتَ الْاَعَزُّ الْاَكْرَمُ
Okunuşu:
"Rabbi'ğfir ve'rham ve ente'l-eazzu'l-ekrem."
Türkçe Anlamı:
"Rabbim, beni bağışla, bana merhamet et! Şüphesiz sen en yüce ve en kerem sahibisin."
Not: Sa'y boyunca belirli ve zorunlu bir dua listesi yoktur; yukarıdaki sünnet olan zikirlerin dışında içinizden geldiği gibi, bildiğiniz her türlü dua ve sureyi okuyabilirsiniz.